De domesticatie van wilde dieren (6) het varken

Everzwijn en jongen

Everzwijn en jongen

Everzwijn

Everzwijn

Het everzwijn (sus scrofa scrofa) is in Zuidwest-Azië kort na het schaap en de geit gedomesticeerd. Hetzelfde patroon werd waarschijnlijk gevolgd. In een eerste fase werden troepen everzwijnen meer en meer beheerd door de mens. Dat wil zeggen dat de mens zijn houding van jager voor een groot deel opgaf. Hij ving niet meer om het even welk everzwijn op gelijk welk moment. Hij ving bijvoorbeeld wel jonge mannelijke dieren die een jaar oud waren. Een troep everzwijnen kon gemakkelijk verder kweken met een paar beren (mannetjes). Everzwijnzeugen werden aan het einde van hun reproductieve cyclus gevangen. Men maximaliseerde met andere woorden de opbrengst van een troep.
Het beheer van everzwijnen hield ook in dat men troepen verplaatste. Het bewijs daarvoor kwam uit een onverwachte hoek. Het eiland Cyprus dat door mensen pas gekoloniseerd werd tegen het einde van de laatste ijstijd, misschien 11.000 jaar geleden of vroeger, had een aantal dieren zoals dwergnijlpaarden (Hippopotamus minor) en dwergolifanten (Elephas cypriotes) die door menselijke jagers op korte tijd uitgeroeid werden.
Een onderdeel van gevorderd beheer was dat mensen dieren zelf verplaatsten om zoals het voorbeeld van Cyprus tussen 9700 en 9400 VOT bewijst. De botten van everzwijnen op Cyprus waren tussen 11.700 en 11.400 jaar oud, dit is minstens duizend jaar ouder dan de oudste botten van gedomesticeerde zwijnen (Sus scrofa domestica) op het vasteland. “Dit maakt de theorie aannemelijk dat aan de domesticatie van varkens een lange periode van beheer van everzwijnen vooraf ging, die begon bij de overgang van het pleistoceen naar het holoceen.”[1] Gedomesticeerde dieren vertonen na verloop van tijd morfologische verschillen ten opzichte van hun wilde voorouders. Op Cyprus werden de everzwijnen kleiner.
Everzwijnen kunnen gemakkelijk tam gemaakt worden en bij de mens leven. In Zuid-Amerika werden met het everzwijn verwante tapirs gemakkelijk in dorpen opgenomen. Jagers brachten jonge tapirs mee naar hun dorp die ze gevonden hadden, niet zelden na het doden van hun moeder. Ook in Frankrijk zijn er meerdere mensen die everzwijnen in huis hebben opgenomen. (Zie illustraties ) Deze dieren zijn tam maar dat is niet het zelfde als gedomesticeerd. De morfologische veranderingen ontbreken.
We mogen aannemen dat vroege Europese boeren bij het jagen op everzwijnen regelmatig everzwijnbiggen vonden die ze meenamen en lieten kruisen met hun varkensberen.[2]maar het is best mogelijk dat varkens zelf voor hun eten moesten zorgen en relatief vrij rondliepen in de eikenbossen. Varkens zijn verzot op eikels. Daar levende everzwijnen zullen onvermijdelijk met gedomesticeerde zeugen gepaard hebben. Het varken in Europa werd zo vrij snel een Europees varken.
Dr. Marc Vermeersch
Marc.Vermeersch@gmail.com
Als u interesse heeft voor de domestivatie van het everzwijn dan kan deze blog u ook interesseren:
Jagers en verzamelaars namen varkens over van boeren in Denemarken en Noord-Duitsland
site: www.geschied.be
English blog:
http://marcivermeersch.wordpress.com/
Andere blogs over de domesticatie van dieren:
algemeen: mensen en dieren voor de veeteelt, o.a. dieren gehouden door jagers en verzamelaars.
de hond (2)
de kat (3)
het paard (4)
de geit (5)
het varken (6)
het rendier (10 a) en (10 b)
Dit artikel is onderdeel van de voorstudie van:Deel II. Landbouwers en veetelers.

Boek 3, het ontstaan van landbouw en veeteelt in Zuidwest-Azië en de verspreiding ervan naar Europa, West-Azië, Arabië en Afrika. (462 pagina’s). Woord vooraf door prof. Dr. Jean Bourgeois. Oktober 2014.

Everzwijn in huis

Everzwijn in huis

Everzwijn in huis, het boek

Everzwijn in huis, het boek


Het varken, een geomesticeerd everzwijn

Het varken, een gedomesticeerd everzwijn

[1] Jean-Denis Vigne, Antoine Zazzo, Jean-François Saliège, François Poplin, Jean Guilaine and Alan Simmons, Pre-Neolithic wild boar management and introduction to Cyprus more than 11,400 years ago, PNAS, September 22, 2009, vol. 106, no. 38, 16135-16138.

[2] Gregor Larson, Ancient DNA, pig domestication, and the spread of the Neolithic into Europe, PNAS September 25, 2007, vol. 104, no. 39, p.15276-15281. http://www.pnas.org/content/104/39/15276.abstract

Advertenties

Over marc vermeersch

Sedert 2002 werk ik aan een "geschiedenis van de mens". In 2008 verschenen twee boeken over jagers en verzamelaars. in 2012 verscheen het boek van mijn doctoraat. Boek 3 over het ontstaan van landbouw en veeteelt in Zuidwest-Azië verscheen in oktober 2014. De volgende jaren werk ik aan Boek 4 over landbouw en veeteelt in China, Amerika en Nieuw-Guinea.
Dit bericht werd geplaatst in domesticatie van dieren, landbouw en veeteelt, varken en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Een reactie op De domesticatie van wilde dieren (6) het varken

  1. tristan zegt:

    Vermeldenswaardig is ook dat Cyprus werd gekoloniseerd vanuit de Levant door een PPNB cultuur die mogelijk als een beheer van varkens/wilde zwijnen kende. Er wordt op basis van iconografie en vondsten gedacht dat de vroegste pogingen voor ‘zwijnenbeheer’ komen van het turkse Cayönü Tepesi.
    succes met de boeken!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s