Korea: het begin van landbouw

LANDBOUW IN kOREA, IN HET BEGIN VOORNAMELIJK GIERSTTEELT? KWAM VAN NOORDOOST-CHINA;

Korea, begin landbouw tijdens het 4de millennium

De oppervlakte van Korea (Noord en Zuid) bedraagt 221.487 km². Dat is ongeveer drie keer de oppervlakte van de Benelux.

Na het holoceen was er ook in Korea een opwarming van het klimaat waardoor flora en fauna toenamen. De temperaturen zullen in bepaalde periodes hoger geweest zijn dan vandaag, in andere periodes koeler.

Recent (periode 1901-2015) waren er droge winters en vochtige zomers. Tijdens de maand juli is de regenval een veelvoud van die in de maanden december en januari. De winters zijn koud, de zomers relatief warm.

De Transeuraziatische taal van Koreanen en Japanners en het begin van de landbouw

Modern Koreaans is vandaag de officiële taal van zowel Noord- als Zuid-Korea maar ook de Autonome Koreaanse Prefectuur Yanbian in Noordoost-China. Er zijn in Korea geen minderheden die een andere taal spreken. Modern Koreaans wordt nu bijna uitsluitend geschreven in hangul, een schrift dat in de 15de eeuw werd ontwikkeld door koning Sejong de Grote. Het schrift kent 24 letters, jamo genoemd, waarvan 10 klinkers en 14 medeklinkers. Het hangul is alfabetisch en fonetisch. De daarnaast gebruikte Sino-Koreaanse karakters (hanja) en meer dan 50% van de Koreaanse woordenschat is, al dan niet rechtstreeks, ontleend aan het Chinees. (Zie blog over Japonic)

Landbouw

Landbouw in Korea werd vrij laat, rond 3500 VOT, uit China ingevoerd.

Chulmun Cultuur, 3500 – 1780 VOT

De oudste Koreaanse landbouw was die van de Chulmun Cultuur, in de valleien van de rivieren Han en Taedong, rond 3500 VOT. “De Chulmunperiode, die duurde tot ongeveer 2000 VOT, is een periode van overgang van jagen, vissen en verzamelen, naar landbouw als de basis van bestaan.”[1] Jagen, verzamelen en vissen bleven in deze fase belangrijk. Men woonde in half ondergrondse hutten. Er waren contacten met Noordoost-China, Siberië en Japan. Men kon in Korea, net als in het grootste deel van Oost-Azië, duizenden jaren voor het begin van de landbouw potten bakken. In Korea ten laatste rond 8000 VOT.

Gierst, dat in het wild ook voorkwam in Korea, was waarschijnlijk het eerste uit China ingevoerde gedomesticeerde graangewas dat geteeld werd. Tegen het einde van de Chulmunperiode was de teelt van gierst wijd verspreid in Korea. Men maakte landbouwwerktuigen als sikkels en hakken van steen. Stenen werktuigen waren vaak gepolijst.

Rijstteelt

De twee soorten die in China gedomesticeerd waren, Oryza sativa japonica en Oryza sativa sinica, werden in Korea ingevoerd rond 3000 VOT. Pas tijdens het 1ste millennium VOT zou rijstteelt belangrijkst worden in de voedselvoorziening. Rijst kan droog geteeld worden maar het brengt meer op in natte velden. Er zijn sporen dat rijst vanaf de 8ste eeuw VOT geteeld werd in velden die onder water werden gezet. Het water werd uit rivieren, beken of kleine reservoirs naar de velden geleid. Jonge rijstplantjes werden geteeld in kweekbedden en dan verplant naar de velden. De zomermoesson voert het meeste water aan. Er was in het zuiden gemiddeld 1,8 m neerslag per jaar, 1,5 m in de noordelijker gelegen Hanvallei (die door Seoel stroomt). De neerslag nam verder af naar het noorden waar de rijstteelt minder belangrijk was. Rijst groeide snel in het warme en vochtige klimaat van Korea. Hij rijpte er in de klare droge herfst van het schiereiland. De vele riviervalleien hebben vruchtbare alluviale grond. Rijstteelt liet toe dat de bevolking snel groeide.
Men bleef planten verzamelen, teelde groenten, kweekte varkens en runderen, viste en verzamelde schelpdieren. Gerst en gierst werden na een tijd minder belangrijk dan rijst.

De Koreaanse landbouw haalde haar achterstand op de Chinese vrij snel in. Korea had het voordeel dat nieuwe technieken, zoals metaalbewerking, kant-en-klaar uit China konden ingevoerd worden.[2]

De Mumun Cultuur, 1780-300 cal VOT

De Chulmunperiode werd opgevolgd door de Mumun Cultuur die duurde van ca. 1780 tot 300 cal VOT.

De opbrengst van de landbouw was in de beginperiode nog niet overal verbeterd. In het begin van de Mumunperiode veranderde men in sommige gebieden nog regelmatig van woonplaats. De velden die men had geklaard en ontgonnen, werden, als de grond was uitgeput, verlaten. Er werd dan op een andere plaats nieuwe grond ontgonnen en in gebruik genomen. Dit wijst op landbouw met lage opbrengsten. Men bemestte het land nog niet.
Vissen, jagen en verzamelen hadden nog altijd een plaats in de voedselvoorziening. De maatschappij was egalitair. Sommige huizen waren half ondergronds andere waren lange huizen zoals in Baekseok-dong (Hangul: 백석동), in het gebied van Cheonan City, Chungcheong Nam-do.[3]

Na de beginperiode van de Mumun Cultuur, na 850 VOT, kwam er meer intensieve landbouw. Men kreeg overschotten en er ontstonden complexere samenlevingen met sociale diversificatie.[4]

De bronstijd, ca. 1000 VOT

Eerst werden bronzen werktuigen, wapens en spiegels ingevoerd. Het waren toen luxevoorwerpen die alleen in graven met rijkere giften werden nagelaten. Waarschijnlijk waren jade en producten in brons belangrijke symbolische en prestigeobjecten.[5]  

Dr. Marc Vermeersch – marc.vermeersch@gmail.com

Deze blog over het begin van landbouw in Korea is een deel van de voorbereiding van Boek 4. De tekst zal waarschijnlijk verder bewerkt worden.
Marc Vermeersch, geschiedenis van de mens, Boek 4,
Het ontstaan van landbouw in China en de verspreiding in Oost-Azië, Zuidoost-Azië, Melanesië, Polynesië en Madagaskar.  

Ik ben dankbaar voor foutmeldingen, vragen en bijdragen.

[1] Michael J. Seth, A History of Korea: From Antiquity to the Present p. 11-13 

[2] The Archaeology of Korea, ed. Miriam T. Stark, Blackwell Publishing, 1993, p.97.

[3] Martin T. Bale and Min-Jung Ko, Craft Production and Social Change in Mumun Pottery Period Korea, in Asian Perspectives, 2006, p. 159 e.v.
Mumun realy pottery, en.wikipedia.org/wiki/Mumun_pottery_period#Early_Mumun 

[4] Martin T. Bale, Storage Practices, Intensive Agriculture, and Social Change in Mumun Pottery Period Korea, 2903–2450 Calibrated Years B.P.,  Pg. D. thesis, University of Toronto, 2011.
Gary W. Crawford en Gyoung-Ah Lee, Agricultural Origins in the Korean Peninsula, Antiquity 77 (295), p. 87-95 , March 2003. 
Diane L. Lister et al., Barley heads east: Genetic analyses reveal routes of spread through diverse Eurasian landscapes, Plos One, July 2018.

[5] Michael J. Seth, A History of Korea: From Antiquity to the Present,janari 2016, p. 3-13.

Over marc vermeersch

Sedert 2002 werk ik aan een "geschiedenis van de mens". In 2008 verschenen twee boeken over jagers en verzamelaars. in 2012 verscheen het boek van mijn doctoraat. Boek 3 over het ontstaan van landbouw en veeteelt in Zuidwest-Azië verscheen in oktober 2014. De volgende jaren werk ik aan Boek 4 over landbouw en veeteelt in China, Amerika en Nieuw-Guinea.
Dit bericht werd geplaatst in de eerste stappen, Korea, landbouw en veeteelt, Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s